Verslaving heeft een oorsprong. Zij groeit daar waar het leven vaak te zwaar werd en er geen ruimte was om te blijven voelen. Een ervaring die te groot was, een leegte die geen bedding kreeg, een pijn die geen getuige had.

Op zo’n plek gaat de mens zichzelf  beschermen. Hij vindt iets dat werkt, iets dat dempt, vult, structureert of afleidt.
Dat kan een middel zijn, maar net zo goed gedrag: eten, sporten, werken, kopen, presteren.

De vorm verschilt, de beweging is dezelfde.

Verslaving brengt tijdelijk evenwicht. Zij houdt het leven op gang zonder dat hoeft te worden stilgestaan bij wat eigenlijk aandacht vraagt. Wat wordt omzeild, blijft echter aanwezig. Het wacht en vraagt een poos later om herhaling.

Zo vernauwt het leven zich rond patronen die verandering beloven maar steeds meer vragen.
Wat begon als ondersteuning wordt richtinggevend.

Niet iedere verslaving heeft alleen een persoonlijke wortel. Sommige mensen dragen een lichamelijke gevoeligheid.
Hun zenuwstelsel reageert sneller, sterker of langduriger op middelen, prikkels of beloning.
Dat is aanleg en kan een genetische oorsprong hebben.
Daarnaast wordt verslaving vaak aangeleerd. Niet via uitleg, maar als een voorbeeld. 

Wat wordt aangeleerd, voelt later vanzelfsprekend, omdat het bekend is.

Deze beweging kan in een individu afspelen maar ook collectief. Samenlevingen ontwikkelen hun eigen verslavingen zoals snelle groei, werktempo, productiviteit, prestaties en consumptie.

Collectieve verslaving normaliseert en noemt het vooruitgang.

Bij verslaving werkt volhouden boven afstemmen en bezigheid boven aanwezigheid.

Wat zo wordt vermeden, stapelt zich op, in mensen, in relaties, in systemen.

Zolang de onderliggende pijn, leegte of overbelasting niet wordt gezien en erkend, blijft verslaving noodzakelijk, omdat er geen ruimte is om werkelijk te voelen.

Verandering begint daarom niet bij stoppen alleen, maar bij zien en erkennen dat iets ooit te veel was.
Dat er grenzen zijn overschreden zonder herstel.

Wanneer dat wat is vermeden eindelijk ruimte krijgt, veilig, stap voor stap, verliest de verslaving haar functie.
Zij wordt overbodig, doordat het leven weer gedragen kan worden zonder omwegen.